Tom Lanoye

Schaduwjuryrapport AKO Literatuurprijs 2010: Lauweren voor Lanoye

opiniestuk door Tom Boeije, Emeraude van Deenen, Irwan Droog, Marleen van den Hoven, Annette Jenowein, Hannah van Pijkeren, Mathijs Prins, Renée de Rijke, Roos van Rijswijk, Simone van Saarloos, Daisy van Schaijik, Patrick Speel, Tom Steendam, Jan-Willem ter Veen en Zadok Wiznitzer over Tom Lanoye, David Van Reybrouck, Thomas Rosenboom en Bart Vercauteren, , 5 november 2010

Op 8 november maakt de jury onder leiding van Femke Halsema bekend wie de winnaar is van de AKO Literatuurprijs 2010. Recensiewebs schaduwjury maakt alvast haar voorkeur bekend. Onze winnaar is Tom Lanoye’s Sprakeloos, geen klassieke roman en ook geen autobiografie, maar een theater van woorden waarin de Vlaamse taalvirtuoos vertelt hoe zijn moeder háár taal verliest. Unaniem koos de jury voor dit fenomenale ‘eerbewijs en een krakende vloek tegelijk’ van een zoon die het ‘hemeltergend zwijgen dat zijn ziel opvreet’ niet kan aanvaarden. Lees verder >

Een eeuwige liefde

recensie door Annette Jenowein van Tom Lanoye, Sprakeloos, 2 november 2010

Dit is een recensie in het kader van de AKO Literatuurprijs Schaduwjury.
In de literatuur bestaat een veelheid aan emo- en egodocumenten waarin de aftakeling van een dierbare centraal staat. Toch is er eigenlijk maar één boek dat er al jaren met kop en schouders bovenuit steekt: Hersenschimmen van Bernlef. Dit meesterwerk uit 1984 krijgt nu een geduchte concurrent in de roman Sprakeloos van Tom Lanoye, hoewel de insteek van een totaal andere orde is. Bernlef benadert dit drama vanuit het perspectief van het slachtoffer zelf; Lanoye schreef een veel larmoyanter maar minstens zo aangrijpend en ontroerend verslag van de machteloze toeschouwer: de zoon. Lees verder >

Puur proza over een verbrokkelende moeder

recensie door Rein Swart van Tom Lanoye, Sprakeloos, 2 oktober 2010

Met Sprakeloos wordt aan de reeks biografieën van schrijvers over hun ouders, zoals Asbestemming van A.F.Th. van der Heijden uit 1994, een juweeltje toegevoegd. Lanoye zet in dit boek een overtuigend portret neer van zijn moeder Josée, die na een rijk en bewogen leven in en boven de slagerij in Sint-Niklaas, getroffen wordt door een herseninfarct en in een verpleeghuis in Beveren belandt. Behalve dat het boek een fraai beeld geeft van het slagersgezin en het buurtleven in het Belgische Sint-Niklaas, is het ook stilistisch een hoogstandje. Lees verder >

Schaduw Toplijst AKO literatuurprijs 2010

Een dag voordat de jury van de AKO literatuurprijs op 1 oktober de toplijst bekend maakt, presenteert de schaduwjury, bestaande uit studenten literaire kritiek aan de VU onder leiding van Elsbeth Etty (hoogleraar literaire kritiek), de door haar genomineerde zes titels voor de AKO literatuurprijs 2010: Lees verder >

Literatuur van formaat in een klein speelveld

opiniestuk door Wouter Bok, Carmen Meuffels en Gemma Venhuizen over Walter van den Broeck, Bernard Dewulf, Marie Kessels, Mensje van Keulen, Tom Lanoye en Peter Terrin, , 8 mei 2010

Zoekt Literatuur met een grote L de grenzen op en schopt zij overal tegenaan, of mag een literair (meester)werk zich ook juist concentreren op details en geborgenheid?
Waar de genomineerde titels voor de Libris Literatuurprijs 2009 uitblonken in maatschappijkritiek en het straatrumoer opzochten, valt aan de shortlist van 2010 juist op dat het literatuur op de vierkante centimeter betreft. De schaduwjury (bestaande uit Wouter Bok, Carmen Meuffels en Gemma Venhuizen) vond het opvallend dat het speelveld van de verschillende boeken klein is, in die zin dat de schrijvers niet pretentieus over willen komen en niet de wereld pogen te vatten in één boek. Ze houden het klein, blijven bij een bepaald onderwerp en kiezen dat tot hun hoofdthema, ook als het heel particulier is – zoals het gezinsleven of een overleden moeder. De boeken laten zien dat een kleine, besloten wereld zowel beklemmend als bevrijdend kan zijn, variërend van de benauwdheid van een donkere kelder tot een nieuwe werkelijkheid die het verlies van gezichtsvermogen met zich meebrengt. Lees verder >