Harry Mulisch

Harry Mulisch (1927) wordt als een van de naoorlogse grote drie beschouwd, samen met Gerard Reve en Willem Frederik Hermans. Mulisch heeft een eigen website, harrymulisch.nl.

Toen Mulisch nog subtiel was

recensie door Jona Lendering van Harry Mulisch, Het stenen bruidsbed, 25 maart 2009

Het herlezen van Het stenen bruidsbed is geen onverdeeld genoegen, en dat bedoel ik als compliment. Zoals bekend beschrijft Harry Mulisch in deze in 1959 verschenen roman het bezoek van de Amerikaan Norman Corinth aan Dresden, de stad die hij tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft helpen bombarderen. De verwoesting van een stad zonder militaire betekenis was – althans binnen Mulisch’ roman – een oorlogsmisdrijf, waarvoor de verantwoordelijkheid ligt bij het geallieerde opperbevel. Corinth is echter verder gegaan dan hem is opgedragen: hij heeft geschoten op vluchtelingen die een veilig heenkomen uit de brandende stad zochten. Hij heeft daardoor ook een persoonlijke verantwoordelijkheid en verwoestte zo niet alleen Dresden maar ook zichzelf. Lees verder >

Het spel, de consequenties, de werkelijkheid

recensie door Daan Stoffelsen van Harry Mulisch, Het theater, de brief en de waarheid, 15 maart 2009

Het spel de werkelijkheid intrekken, om het spel in de werkelijkheid te tonen: het dramatische, het kunstmatige, het wetmatige. Noem het een van de taken van de kunstenaar, en stel vast dat Jules Croiset daar bijzonder in geslaagd is. Bij de uitvoering van een antisemitisch toneelstuk van Fassbinder ensceneerde hij een dreigbrief én zijn eigen ontvoering. Het is dankbaar materiaal voor een onderzoek naar motivatie en het wezen van spel en werkelijkheid in Harry Mulisch’ boekenweekgeschenk (2000), met de programmatische titel Het theater, de brief en de waarheid. Lees verder >

Een groot mysterie

recensie door Lotte Brugman van Harry Mulisch, Twee vrouwen, 25 oktober 2008

Krijg je Nederland hiermee aan het lezen? Die vraag bleef door mijn hoofd spelen toen ik Twee vrouwen herlas in het kader van ‘Nederland leest’ en is niet eenvoudig te beantwoorden. In de eerste plaats blijft het natuurlijk gissen naar de motieven om juist dit boek in heel het land uit te delen. Ikzelf kan maar twee redenen bedenken: (1) Meer aandacht voor homoseksualiteit en/of de visie op homoseksuele relaties begin jaren ’70, of (2) een laatste poging om het deel van Nederland dat nog geen kennis heeft gemaakt met de werken van Mulisch, ertoe te bewegen om dan toch eindelijk eens een boek van hem ter hand te nemen. Lees verder >

Alle vrouwen zijn lesbies behalve zij die het nog niet weten

recensie door Dinie Schoorlemmer van Harry Mulisch, Twee vrouwen, 21 oktober 2008

Wat kan het verassend zijn om een boek te lezen voor de tweede keer. Mijn editie van Twee vrouwen dateert van 1976. De tweede feministische golf had Nederland overspoeld en vrouwen waren niet langer geïnteresseerd in de door mannen gedomineerde literatuur.
‘Alle vrouwen zijn lesbies behalve zij die het nog niet weten’ was een slogan die zich rondzong in de vrouwenbeweging. Mannen werden onzeker, terwijl tussen vrouwen verhoudingen bloeiden in variaties die daarvoor niet denkbaar waren. Lees verder >

Alle eenvoud is schijn

recensie door Bob Hopman van Harry Mulisch, Twee vrouwen, 20 oktober 2008

Op Recensieweb zijn op dit moment reeds enkele volledig verschillende typen beschouwingen van Harry Mulisch’ (1927) Twee vrouwen te vinden. Grofweg zijn die historisch-receptief, intertekstueel georiënteerd en meer algemeen interpretatief van aard. Daan Stoffelsen schrijft in een van die algemene kritieken (link) dat er in Twee vrouwen sprake is van ‘een ouderwetse tragedie van, zoals dat met tragedies gaat, onbedoelde effecten, in de moderne context van de vrouwenliefde’. Dat geloof ik echter niet. In mijn optiek is precies het omgekeerde het geval: Twee vrouwen is juist een (lesbische) liefdesroman in de context van de ouderwetse tragedie. In de context van de ouderwetse tragedie, en daarnaast nog van vele andere, ook actuele kwesties. Lees verder >