Penelope Bergen
Een hemel vol postzegels
(2006)
Archipel
228 pagina's
€ 16.95
ISBN 9063051964
oordeel
(3/5)
Niemand is een eiland
door Mirjam Langeveld, 16 maart 2006
In de roman Een hemel vol postzegels van Penelope Bergen wordt een jonge vrouw, Janna, geconfronteerd met gebeurtenissen in haar jeugd waarvan zij zich had geprobeerd te distantiëren. Aanvankelijk was het een gelukkige jeugd van een blank meisje dat opgroeit temidden van de overweldigende schoonheid van het tropische regenwoud, in Bougainville, een eiland dat bij Papua Nieuw-Guinea hoort. De jonge Janna is een gevoelig meisje, met een levendige fantasie, die meent met geesten te kunnen praten en helemaal opgaat in de natuur om haar heen.
Inmiddels werkt Janna als journaliste in Nederland. Ze kan er maar moeilijk aarden, heeft weinig contact met collega’s en geen vrienden. Een training in verslaggeving in oorlogssituaties, waarin een gijzelingssituatie wordt gesimuleerd, brengt een stroom van herinneringen aan haar jeugd op gang: als jong meisje maakte ze de burgeroorlog op Papua Nieuw-Guinea mee.
Na de training komen er ook verdrongen herinneringen boven aan bepaalde gebeurtenissen tijdens de burgeroorlog die uiteindelijk leidden tot de verdwijning van haar vader. Deze verdwijning is met raadsels omgeven omdat Janna’s moeder, Margaret, na hun vertrek uit Papua Nieuw-Guinea nooit meer over het verleden heeft willen spreken. Uit heftige nachtmerries en dagdromen wordt het Janna duidelijk dat zich vreselijke dingen afgespeeld moeten hebben. Maar ondanks aandringen van Janna weigert haar moeder te vertellen wat er precies gebeurd is.
Het verhaal van haar jeugd wordt afgewisseld met andere verhaallijnen: het verhaal van de romance tussen Margaret en Janna’s vader John, hun leven voor de geboorte van Janna en het verhaal van Bernard, een oorspronkelijke bewoner van Papua Nieuw-Guinea, die tijdens de burgeroorlog heeft moeten vluchten en nu terugkeert om een nieuw leven op te bouwen met zijn zoon William. Als laatste is er nog het verhaal van Margaret op oudere leeftijd, die ernstig ziek is en net als Janna het verleden herbeleeft.
Door het grote aantal verhaallijnen ontbreekt het hier en daar nog wel eens aan diepgang. Met name door het grote aantal opgevoerde personen, blijven een aantal personages (Margaret op oudere leeftijd, William) wat vlak. Maar dat er van de hak op de tak, van het ene naar het andere verhaal wordt overgegaan, werkt ook wel weer goed. Het boek wordt er spannender van, omdat het veel te raden over laat.
Zoals het hoort, komen op het einde alle verhaallijnen bij elkaar. Hoewel dat einde wat gekunsteld aandoet, omdat er wel erg veel aan elkaar gebreid moet worden, komt de thematiek van het boek – Niemand is een eiland, een citaat van John Donne – goed naar voren: iedereen wordt gevormd door de omgeving en personen in zijn jeugd en eenieder die zich daaraan probeert te onttrekken, wordt vroeg of laat geconfronteerd met zijn afkomst en verleden.
Een hemel vol postzegels is een aardig boek, dat je bij tijd en wijlen echt mee weet te nemen naar tropische paradijs dat Bougainville moet zijn. Maar het niveau van Hella Haasse of F. Springer, dat ons op de achterflap beloofd wordt, dat haalt deze schrijfster echter (nog) niet.
Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
