Laurens Abbink Spaink en Erik Brus
Zwartboek
(2006)
Podium
206 pagina's
€ 16.00
ISBN 9789057590283
Steun Recensieweb en koop dit boek bij Athenaeum (24-uurslevering)
oordeel
(1/5)
Meer overboeking dan verboeking
door Luuk van Huet, 22 oktober 2006
Onder de testosteronaal weelderig bedeelde medemens is met name een bepaald filmgenre populair dat onder de prozaïsche benaming ‘Tieten, Schieten en Helikopters’ valt.
Laten dat nou precies de elementen zijn die in het werk van Paul Verhoeven veelvuldig voorkomen (nou ja, die helikopters wat minder), maar van Robocop naar Basic Instinct tot het fenomenale Starship Troopers staat het oeuvre van onze favoriete misantropische filmmaker in het kader van geile neukseks en bruut geweld.
Veel gebeuk en gerampetamp dus, maar Verhoeven heeft zich ook ontwikkeld tot een filmmaker die zijn films op Hollywood-wijze maakt, iets dat hem na het uitbrengen van Zwartboek op hoongelach van historisch verantwoorde Joodse Geluiden als Jessica Durlacher kwam te staan. Of men in 1944 nog wel of juist niet op een fiets met rubberen banden kon rondcrossen of dat er nog daadwerkelijk sigaretten te bietsen waren, zal hoogstwaarschijnlijk Verhoeven en Soeteman een worst zijn geweest, net als dat de gemiddelde bioscoopbezoeker uiteindelijk niet veel zal schelen.
Zwartboek de film is geen subtiel, historisch verantwoord oorlogsdrama, maar een gelikte actiethriller gemaakt voor en door twee opgewonden jongetjes. En hij werkt voor de gemiddelde bioscoopbezoeker omdat er met een moordvaart een overdaad aan ontblote bustes, schietpartijen en vooruit, bommenwerpers in voorkomen.
Dat zoiets in een roman toch beduidend minder goed werkt, wordt duidelijk bij het lezen van Zwartboek, het boek van de film, een bewerking door Laurens Abbink Spaink (Broer) en Erik Brus (redacteur Passionate magazine).
Extra aan het boek is de uitgebreide achtergrondinformatie over Rachel/Ellis, waardoor haar ietwat opportunistische flirtaties beter verklaarbaar zijn. Ook het naschrift van het boek, waarin Soeteman en Verhoeven op een bijna verongelijkt klinkende toon de inspiratiebronnen van het verhaal in de film en de personen waarop de personages zijn gebaseerd onthullen, is zeker informatief en geeft het gevoel dat de heren niet geheel kunnen worden afgeserveerd als historieverdraaiende charlatans.
Deze twee serieuze aanvullingen zorgen er echter voor dat alle ongeloofwaardige plotgaten die in de film nog vergeven konden worden, nu in het boek met ernst bezien moeten worden en zich met dubbele kracht aan de lezer opdienen. Vooral de laatste stompzinnige, clichématige slechterikdaad van de verrader is van een ergerniswekkende domheid, waardoor het einde nog meer dan in de film aan kracht inboet. Ook dialogen die in de film door het bij vlagen overtuigende acteerwerk nog net door de beugel kunnen, vliegen in het boek stevig uit de bocht, met als dieptepunt de ‘Oehoe, het prikt dokter!’-scène.
Het toont wederom aan dat een vermakelijke film niet noodzakelijk tot een goed boek zal leiden, net zoals we dit jaar ook hebben gezien dat een goed boek een film kan opleveren die buitengewoon pet is (de goede verstaander weet welke verfilming van een roman van Maarten ’t Hart ik bedoel). Hopelijk nemen noch Soeteman en Verhoeven, noch Laurens Abbink Spaink en Erik Brus het voorbeeld van Rob Houwer over, die verbolgen Nederland heeft verlaten.
Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
Het voortbestaan van Recensieweb mogelijk maken? Steun ons.
