Willem Brinkman
Dagen op aarde
(2006)
L.J. Veen
212 pagina's
€ 18.90
ISBN 902040671X
oordeel
(4/5)
elders op recensieweb
recensie van Dagen op Aarde
Onderdrukte circusolifant in moreel beladen theater
recensie van Apentheater
andere recensies
God bestaat
door Willeke Herwig-Donker, 23 januari 2007
Beweerde Nietzsche in de negentiende eeuw dat God dood was, het lijkt erop dat Hij weer tot leven is gekomen. God is weer in. Er mag weer over Hem worden gepraat, gediscussieerd en geschreven. Een mooi voorbeeld hiervan is de roman Dagen op aarde, een debuut van Willem Brinkman.
‘Hij keek naar het licht en herhaalde zijn gedachten. God bestaat. Zowaar als hij daar liep. Een dromerige rationalist was hij, maar niet zonder geloof. Zijn rotsvaste geloof zou zijn weg bepalen en hem leiden.’
Het verhaal van Dagen op aarde heeft een interessante invalshoek: een jonge onderzoeker, Van Marum, gaat in opdracht van een duister genootschap op zoek naar het bewijs voor het bestaan van God. Om ‘aangenomen’ te worden door dit genootschap moet hij eerst zichzčlf bewijzen. Pas na een gedegen theoretische voorbereiding mag hij aan het veldwerk beginnen. Hij wordt op pad gestuurd met twee grote koffers en een lijstje met adressen van contactpersonen van het genootschap.
Het valt hem allemaal niet mee. De adressen zijn niet van hoogleraren en beroemde wetenschappers, zoals hij verwacht had, maar van strenge dominees, zonderlinge uitvinders en rare musea. Het verhaal wordt hier bijna sprookjesachtig, bijvoorbeeld wanneer hij terechtkomt in een grote kasteelzaal met daarin een enorme tafel van minstens dertig meter lang. Aan het hoofd van deze tafel zit een man die wereldberoemd is vanwege zijn bijzondere collectie boeken en oude voorwerpen. Deze collectie blijkt echter te bestaan uit wat geërfde boeken van zijn vader en enkele prullen van de rommelmarkt. Zo loopt elk bezoek van Van Marum uit op een teleurstelling.
Het verhaal wordt steeds absurder. Van Marum voert de opdrachten uit die hij krijgt van een geheimzinnige controleur en trekt enige tijd op met een jonge man die ervaringen blijkt te hebben met het genootschap. Wanneer deze op een verlaten landweg in het bijzijn van Van Marum om het leven wordt gebracht en Van Marum in een brief van het genootschap vogelvrij wordt verklaard, raakt hij in paniek. Hij loopt door tot hij volkomen uitgeput in een dorpje neervalt en zijn zoektocht opgeeft. Hij gaat aardappels verbouwen. Wat zo ambitieus is begonnen als de zoektocht naar het Godsbewijs, gaat als een nachtkaars uit.
Wat dat betreft past het verhaal goed bij de vorm van het boek: ook dat eindigt vreemd en onbevredigend. In het begin is het verhaal ronduit spannend te noemen. Er zijn nog veel open plekken: wie is Van Marum, wie zijn de mensen van het genootschap en wie is de vreemde uitvinder Kolfschoten die het genootschap zoveel mogelijk dwars lijkt te willen zitten? Nadat deze vragen zijn beantwoord lijkt het erop dat de auteur, evenals Van Marum, geen zin meer had. Het verhaal wordt afgeraffeld.
Jammer. Het idee achter het verhaal is erg interessant en zelfs intrigerend. Er is gekozen voor spannende personages die haast weggelopen lijken te zijn uit The Lord of the Rings. Het verhaal heeft echter veel meer in zich dan de 220 pagina’s die dit boek telt. De personages en de verhaallijnen hadden verder uitgewerkt kunnen worden, waardoor ze meer diepte zouden krijgen en nog intrigerender zouden worden. Uit dit boek blijkt dat de auteur talent heeft om een mooie plot te bedenken, maar het schort aan de uitwerking daarvan.
Wat wel goed wordt uitgewerkt is de vasthoudendheid van Van Marum. Ook al heeft hij na jarenlang literatuur- en veldonderzoek nog geen spoortje bewijs gevonden dat God bestaat, hij blijft toch geloven. Ook de vele diepgaande discussies over fysisch en metafysisch bewijs, causaliteit en predestinatie, theologie en dogma’s brengen hem niet van de wijs. Brinkman heeft een goede schrijfstijl. Hij laat de lezer meevoelen met de spanning van de jonge onderzoeker en is in staat goede dialogen te schrijven en discussies weer te geven. Wel gebruikt hij regelmatig woorden en uitdrukkingen die niet in het repertoire van de gemiddelde Nederlander voorkomen, zodat een niet-wetenschappelijk opgeleide lezer al snel vast zal lopen.
Dagen op aarde is een debuut dat doet vragen om meer, maar dat is in dit geval niet louter positief. Meer uitwerking van personages, meer diepgang, dan zal ik een volgend boek van Brinkman met nog meer plezier lezen.
Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
