Recensieweb. Nieuwe literatuur. Nieuwe gidsen.

nieuwste recensies

Dodelijke verbeeldingskracht

door Yvonne Stengs, 20 november 2007

Stel je eens voor: je bent twintig jaar oud en je leeft in 1917 in Parijs in een vrouwengevangenis. Je draagt een mooie helderblauwe japon, je bent een non. Aan jou worden de meest elitaire vrouwelijke gevangenen toebedeeld. In de debuutroman Duet van Celine Linssen is er zo’n jonge non die de rijkste vrouwelijke gevangenen onder haar hoede neemt.

‘Toen ze voorzichtig naar binnen ging zag ze… nou ja, zo’n bijzondere vrouw had ze nog nooit gezien. Ze was niet echt groot, niet dik ook, maar toch leek het wel of ze de plek van twee personen innam. Alles aan haar straalde; haar donkere bruine ogen, haar mond, die ze een beetje tuitte, en zelfs haar handen, haar sierlijke vingers die die ring van opaal betastten, leken gloeiend te fonkelen. En dan die kleding! Een grote blauwe hoed in de vorm van een driehoek, handschoenen tot over haar ellebogen, wit bont om haar hals, en daaronder een laag uitgesneden jurk. Te laag eigenlijk, maar het maakte haar toch niet goedkoop.’

De vrouw over wie zo beeldend verteld wordt, is niemand minder dan Margareta Zelle, beter bekend als Mata Hari. De Nederlandse vrouw die tijdens de Eerste Wereldoorlog door de Fransen werd veroordeeld wegens landverraad. De toeschouwster is een jonge non van twintig, Soeur Léonide. Drie maanden lang – de laatste drie maanden van Mata Hari’s leven – zijn zij tot elkaar veroordeeld: twee vrouwen, die van elkaar verschillen als dag en nacht. Soeur Léonide leeft en werkt in de vrouwengevangenis, waar zij niets meer bezit dan een kamertje – eigenlijk ook een cel, maar dan met bloemen op de tafel. Zij vindt haar steun en troost bij God, en probeert Mata Hari van Gods goedheid te doordringen. Maar daar moet de laatste niets van hebben. Zij gelooft niet in God, alleen in haar eigen verbeelding. Haar sterke verbeelding, waardoor ze zelfs in haar eigen verzinsels begon te geloven en veroordeeld werd. Maar het is ook die verbeelding, die er nu voor zorgt dat ze kan overleven.

Toch leren de vrouwen van elkaar. Prachtig en op subtiele wijze vertelt Celine Linssen dit verhaal over twee vrouwen, die tegen het decor van de vrouwengevangenis in Saint Lazare veranderen en naar elkaar toegroeien. Linssen roept sfeerbeelden op en geeft je bijna de indruk dat je naar een film kijkt. Dit is niet heel verwonderlijk, aangezien Linssen deze roman bewerkte vanuit een filmscenario.
Het beeldende taalgebruik is een groot pluspunt van dit romandebuut. Iets minder zijn de af en toe clichématige gedachten van de personages. Zo laat Linssen Soeur Léonide op een gegeven moment het volgende denken:

‘Waar is al dat leed op de wereld goed voor? Waarom lijdt de ene mens wel en de andere niet?’

Een vaak gehoorde opmerking bij geloofskwesties.
Ook de verhouding tussen de twee vrouwen is niet echt verrassend te noemen. De karakters van de twee personen staan lijnrecht tegenover elkaar, maar vanaf het begin is duidelijk dat de karakters zich gaan ontwikkelen. Het gevangenisdecor doet dit als vanzelf, een vrouw tot de dood veroordeeld kán haast niet dezelfde persoon blijven.

Toch is dit een knap debuut. Ga niet op zoek naar verrassingen, lees en onderga de mooie beelden die Linssen oproept. Verbeeldingskracht is belangrijk en bijna een kwestie van leven of dood.

Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.

Het voortbestaan van Recensieweb mogelijk maken? Steun ons.

Dit artikel is geprint van Recensieweb - www.recensieweb.nl.

Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
Het voortbestaan van Recensieweb mogelijk maken? Steun ons.