Recensieweb. Nieuwe literatuur. Nieuwe gidsen.

nieuwste recensies

Brabants decor levert een interessante, grimmige sfeer

door Dagmar Holtman, 17 december 2007

Debuterend schrijver Ricus van de Coevering (1974) is opgegroeid in het Brabantse dorpje Asten. In zijn roman Sneeuweieren spelen de gebeurtenissen zich ook af in deze contreien. Het gezin van een pluimveehouder staat centraal, waarin Olga Wagenaar de spil is. Samen met haar man Harm en hun geadopteerde zoon David woont ze in de omgeving van het (fictieve) dorp Ampel. Een zeer tragisch noodlot valt hen ten deel waardoor het gezin Wagenaar totaal ontwricht wordt.

Het leven in de pluimveehouderij is zwaar; boer Harm moet iedere dag hard werken voor weinig geld. Maar het is zijn eigen bedrijf en daar is hij trots op. Wat hem wel steekt is dat zijn dertienjarige zoon David, geboren in Ghana, geen enkele interesse lijkt te hebben in het métier van zijn vader. Liever zit David met zijn neus in de boeken, of hij snuffelt rond in de omgeving van het boerenterrein op zoek naar nieuwe beestjes.

David is de oogappel van zijn moeder Olga, die zelf niet meer in staat is om kinderen te krijgen. Hij is een slimme jongen en een kei in het nadoen van dierengeluiden. Hij verveelt zich stierlijk op de boerderij, en daarom trekt de jongen er graag op uit in de nabijgelegen vennen. Olga zelf is een lieve moeder en goede vrouw die haar man helpt waar ze kan. Maar als ze diep in haar hart kijkt is het leven van de vrouw van een pluimveehouder niet haar ideaal. Ze kan niet zo goed tegen het slachten van die kippen. Het liefst was ze zangeres geworden.

Wanneer Harm op een kwade dag de vennen intrekt om het leven van een vos met jaagneigingen te beëindigen, begaat hij een ongelukkige daad die een eind maakt aan het kalme gezinsleven van de Wagenaars.

In Sneeuweieren vervult de ambiance van het Brabantse platteland een belangrijke functie, en de wijze waarop Van de Coevering deze sfeer weergeeft doet authentiek aan. Het boerenleven wordt niet geromantiseerd, maar wordt gekenmerkt door noeste arbeid waarbij men afhankelijk is van de grillen van de natuur en de elementen. En de hedendaagse boer is geen uitgesproken dierenliefhebber, maar een zelfstandig ondernemer die rekening moet houden met marges en landbouwquota. Dit decor levert een grimmige, soms haast surrealistische sfeer op waardoor de lezer op zijn klompen kan aanvoelen dat de Wagenaars iets ergs te wachten staat. Maar de schrijver houdt zijn beschrijvingen hiervan ingetogen en stelt die sfeer in dienst van het verhaal. Het valt hem te prijzen dat hij dat wat hij te vertellen heeft in een functionele en goed leesbare vorm giet die ook nog interessant is voor de ‘stadse’ lezer.

De combinatie van de personages is ook interessant. Je zou verwachten dat een geadopteerde Ghanees, opgroeiend in een traditioneel pluimveegezin, een bezienswaardigheid zou zijn in zo’n kleine gemeenschap. En dat er tussen David en zijn ouders veel onbegrip is wat zou kunnen leiden tot cultuurclashes. Maar ook hier gaat Van de Coevering behoedzaam te werk. Hij stipt dit soort thema’s wel aan maar blaast het niet onnodig op en laat zien dat hij niet op sensatie belust is.

Toch is Sneeuweieren geen topper. Olga is het centrale personage en als lezer word je gedwongen om je te identificeren met haar. Dit wordt op den duur vervelend, want Olga is gewoon niet zo’n boeiend persoon. Ze heeft geen werelschokkende gedachten en lijkt het leven te nemen zoals het komt. Persoonlijk had ik het interessanter gevonden om meer van David te weten te komen omdat hij wél een interessant perspectief op het leven tentoonspreidt. Dat mocht niet zo zijn. Olga onderneemt geen actie, maar wordt langzaam bevangen door illusies en waanbeelden. Dit resulteert in een climax die bijzonder tragisch is, maar niet heel origineel. De methode om een persoon die het allemaal goed bedoelt slachtoffer te laten worden van de harde werkelijkheid, waardoor deze persoon vlucht in de eigen fantasie is al vele malen beproefd. In Nederland verdient iemand als Renate Dorrestein sinds jaar en dag haar boterham op deze manier, en eerlijk gezegd beheerst zij die kunde beter dan Van de Coevering.

Niettemin is dit debuut het zeker waard om gelezen te worden. Tot de absolute top behoort Sneeuweieren niet, maar hopelijk slaagt Ricus van de Coevering hierin wel met zijn tweede roman, die in 2008 verwacht wordt.

Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.

Het voortbestaan van Recensieweb mogelijk maken? Steun ons.

Dit artikel is geprint van Recensieweb - www.recensieweb.nl.

Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
Het voortbestaan van Recensieweb mogelijk maken? Steun ons.