Tessa Leuwsha
Solo, een liefde
(2009)
Augustus
192 pagina's
€ 17,90
ISBN 9789045701745
bij Athenaeum Boekhandel
(24-uurslevering)
oordeel
(4/5)
elders op recensieweb
Zoektocht naar een vader in snippers
recensie van De Parbo-blues
Schaduwjury: Stilte en saaiheid in de juiste handen
opiniestuk
Prille liefde verscheurd door Surinaamse plantage
door Judith Mulder, 9 september 2010
Twee jonge mensen, Solana en Orfeo, ontmoeten elkaar in Paramaribo. Het is liefde op het eerste gezicht en ze herkennen elkaar in hun dromen en hun ijver om hun talenten te ontwikkelen. Solana wil het land van haar (voor)ouders opnieuw tot leven brengen, terwijl Orfeo met zijn band een bestaan in de muziek probeert op te bouwen. Waar Solana haar doel nooit uit het oog verliest, dreigt Orfeo echter te verzanden in loyaliteit aan zijn vrienden.
Solana Cummings groeit met haar moeder op het platteland in de kuststreek van Suriname op. Het land van haar grootouders, ‘Paradise’, dat de blanke eigenaar hen in beheer heeft gegeven, is door mislukking op mislukking onvruchtbaar geworden.
‘De mensen leken het verleden te schuwen. Ze lieten hun stukken grond achter, alsof die besmet waren en zij daarvoor beschaamd en bang. Solana werd stiller en haar moeders verhalen kwamen haar steeds vaker in gedachten.’
Solana neemt de taak op zich de akkers, die zo goed als dood zijn, van haar overgrootvader opnieuw te cultiveren. Haar moeder Vera ziet Paradise als gedoemd, opgegeven en beschouwt Solana’s recalcitrante houding als puberaal gedrag. Zelf wil Vera het lot van de familie ontlopen en besluit zij elders een toekomst op te bouwen. Solana wordt naar een internaat in Paramaribo gebracht, maar loopt weg. Dan ontmoet zij Orfeo.
Orfeo verdient het nodige bij als stuurman van een schip. Hij hoopt echter op een carrière in de muziek. Als bezield trompettist stelt hij alles in het werk om door te breken met zijn band, die uit een groepje vrienden bestaat. Zij komen allen uit gebroken gezinnen, uit dezelfde buurt. De cadans van de muziek, of het nu jazz of gospels zijn, biedt hen de kans de ellende van hun jeugd te ontvluchten en tegelijkertijd geeft het hen hoop op een betere toekomst: ‘Dit is wat ons bindt: die buurt, maar dan vooral het eruit willen komen.’
Zij spelen op verjaardagen en partijen, en Orfeo krijgt zelfs het aanbod om zijn muzikale carrière in het buitenland voort te zetten. Zal hij gaan of niet? Waar Solana trefzeker haar doelen nastreeft, blijft Orfeo trouw aan zijn vrienden, het veilige schild van hun vriendschap, die samen hun angsten ‘wegtimmeren’.
Solo geeft een mooi tijdbeeld van een verscheurde kolonie waar niemand zich echt thuis voelt; de ouderen, afstammelingen van Afrikaanse slaven, dromen van dit continent terwijl de jongeren dromen van een toekomst in Nederland, het land van overvloed. Leuwsha weet trefzeker de sfeer van het warme, zwoele Suriname weer te geven. De beeldspraak die zij gebruikt, is indrukwekkend en zorgt ervoor dat je je direct in overzeese gebieden waant. De hitte wordt echt tastbaar: je ziet de hoofdpersonen met stroperige tegenzin en bezweet lijf voort slenteren en worstelen om in deze maatschappij een positie in te nemen.
Het verhaal draait om het maken van keuzes, ingegeven door hoop, liefde en verlangen. De sporen van de Surinaamse geschiedenis van plantersfamilies, die lang onder het juk van de koloniale, blanke machthebbers hebben moeten leven, zijn ook na meerdere generaties nog goed zichtbaar. Solana besluit de mislukkingen niet langer toe te staan; zij brengt – in tegenstelling tot haar leeftijdsgenoten die het verleden van hun (voor)ouders juist willen vergeten – de akkers op de voormalige katoenplantage Paradise, en hiermee ook de herinnering aan haar dierbare voorouders, opnieuw tot leven.
Tegelijkertijd speelt de vraag in hoeverre je vasthoudt aan je idealen. Blijf je trouw aan je idealen, zelfs al gaat dit ten koste van de liefde?
‘[…] wat ze gemeen hadden was een passie en die was misschien wel belangrijker dan wat ze voor elkaar voelden.’
Solana en Ofeo weten elkaar, ondanks het feit dat Solana wist dat ze gemaakt was voor deze liefde, hierin niet te vinden: Solana’s vastberadenheid die ze van haar moeder heeft, en de honkvastheid die ze van haar oma heeft, winnen het uiteindelijk van de liefde. De passie om haar dromen waar te maken op het land van haar voorouders, ver weg van de grote stad Paramaribo, overwinnen haar gevoelens voor Orfeo. Zij moet dus verder, solo.
Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
