David Mulder
Pooldrift
(2010)
Anthos
185 pagina's
€ 17,95
ISBN 9789041413291
Steun Recensieweb en koop dit boek bij Athenaeum (24-uurslevering)
oordeel
(2/5)
andere recensies
8weekly
Cutting Edge
Vluchten voor het vaderschap
door Irwan Droog, 20 februari 2011
Wat doe je wanneer alles je even teveel wordt? Wanneer je vriendin zwanger is, maar je eigenlijk helemaal geen kind wilt? Wanneer je overhoop ligt met je vader om je studie en je toekomst? Wanneer je moeder een tweede leven kan beginnen dankzij een onverwachte hartdonor – terwijl je net afscheid aan het nemen was? Vluchten, zo luidt het antwoord van de vijfentwintigjarige Krijn Duysing. Hij reageert op een advertentie om op een toeristisch eiland te gaan werken en vertrekt dezelfde dag nog, zonder van iemand afscheid te nemen. Pooldrift is de derde roman van David Mulder (1970), waarin Krijn in een brief aan zijn beste vriend verslag doet van zijn twijfels, angsten en avonturen.
Krijns carričre als timeshare-appartementverkoper op het eiland is geen lang leven beschoren. Al snel belandt hij tussen de zwervers op het strand, waar hij zijn nachten onder een dak van bananenbladeren doorbrengt. Een normale dag bestaat voor hem uit drinken, bedelen om sigaretten en zoeken naar baantjes om de jerrycans sangria te kunnen betalen. Uit Krijns gezelschap is vooral de Senegalese Fumbe van grote invloed op hem: de vriendschap die ontstaat dwingt Krijn zijn eigen gedrag kritischer te bekijken.
Deze Fumbe is gefascineerd door de Noordpool en wil daar uiteindelijk ook heen, maar is eerst op het eiland aan het bijkomen van zijn traumatische vluchtpoging uit Senegal. De reden van zijn vlucht was zijn homoseksualiteit, die daar zijn dood had kunnen betekenen. Fumbe richt zich echter liever op het positieve dan het negatieve, op zijn verlangens in plaats van zijn angsten. Daarom geeft hij zich volledig over aan zijn obsessie voor de Noordpool en het verlangen daar ooit terecht te komen. Krijn daarentegen heeft zich laten leiden door de angst voor verantwoordelijkheden bij het achterlaten van Anouk, zijn zwangere vriendin. Daarmee verbleken zijn beweegredenen bij die van Fumbe, maar ook zonder die vergelijking is Krijns keuze voor een zwerversbestaan in het buitenland moeilijk te begrijpen.
Het is dan ook niet aan de lezer zijn motieven te achterhalen. Als verteller schenkt Krijn meer dan genoeg aandacht aan zijn eigen tekortkomingen, die hij dermate expliciteert dat er van enige twijfel over zijn persoon geen sprake meer kan zijn. Zelfs het verachten van zijn onverantwoordelijk handelen neemt Krijn de lezer uit handen wanneer hij over zijn plotselinge vertrek schrijft: ‘Als ik er nu op terugkijk vind ik het ook een schande.’
Als mogelijke verklaring voor zijn gedrag haalt Krijn zijn familiegeschiedenis aan. Gestopt met zijn studie en onzeker over zijn toekomst haalt hij bij lange na het niveau van zijn ouders en in het bijzonder dat van zijn grootvader, een verzetsheld in de oorlog, niet. Geďnspireerd door dit voorbeeld probeert Krijn zelf ook een man met een verhaal te worden. Al maakt dit aspect van zijn persoonlijkheid hem interessant als zoekende twintiger, het blijft jammer dat hij in zijn relaas zo veel reflecteert op zijn motivaties en foute keuzes dat er weinig te raden overblijft.
Het is de vorm van de roman die Mulder in staat stelt zo openhartig vanuit zijn hoofdpersoon te vertellen. Pooldrift is een lange brief van Krijn aan zijn vriend Vincent: omdat beschrijfbaar papier niet bepaald ruimschoots aanwezig is op het strand schrijft hij op alles dat hij onder handen krijgt. Wanneer zijn papier opraakt begint hij kleiner en later ook in de marges van de bladzijdes te schrijven. Dit typografische trucje geeft het verhaal een vleugje realiteit mee, wat het moeilijk inleefbare handelen van Krijn enigszins compenseert.
De stijl die Mulder hanteert, vol uitvoerige beschrijvingen en creatieve metaforiek, is bij vlagen mooi en doeltreffend, maar is met de beperkte papiervoorraad van Krijn in het achterhoofd wellicht niet de meest logische manier om zijn verhaal op te schrijven. Wel benadrukt Krijn dat schrijven alles is dat hem nog interesseert daar op het eiland – dat hij dit ook esthetisch vormgeeft is leuk voor de lezer, maar doet afbreuk aan het dramatische effect van de tekst.
Zo hinkt Pooldrift op twee gedachten die elkaar in de weg zitten: de bloemrijke beschrijvingen van avonturen en zelfreflectie staan tegenover de aan de briefvorm inherente bondige en meedelende verteltrant. Bovendien vertoont Krijn gebreken als personage: hij reageert aanvankelijk ongeloofwaardig overdreven op wat hij vrijwel direct na zijn vlucht als non-existente problemen ziet. Een enkele rake metafoor, vloeiende lange zin of humoristische passage – want die zijn er ook – maken dit zwakke fundament helaas maar deels goed.
Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
Het voortbestaan van Recensieweb mogelijk maken? Steun ons.
